…czyli nie zadzieraj z mitem
W sztuce „Zwodziciel z Sewilli i kamienny gość”[1] legendarny oszust i drapieżca seksualny, Don Juan Tenorio, ściąga na siebie gniew boży i ostateczne zatracenie, gdy wpierw żartuje, że nie boi się zemsty żywych, bo tylko martwy może go zabić, a niedługo potem szyderczo zaprasza na ucztę posąg zabitego przez siebie Komandora (Don Gonzalo de Ulloa, ojciec jednej z uwiedzionych, komandor zakonu Calatrava). Posąg przyjmuje zaproszenie, biesiaduje z Don Juanem i zaprasza go z rewizytą do swojej krypty. Tam Komandor podejmuje Don Juana i jego służącego żmijami, skorpionami i żółcią z octem, po czym obwieszcza Don Juanowi kres Bożej cierpliwości. Don Juan pada martwy od uścisku ręki Komandora, wołając o spowiednika. Grobowiec zapada się.
Po prostu złap je za…
Don Juan, postać fikcyjna, to rozpoznawalny w swoich czasach typ arystokraty, któremu należy się wszystko, czego tylko zapragnie, zwłaszcza od kobiet i innych istot niższych. Nie obawia się ani równych sobie arystokratów, ani króla, ani Boga. Ma się za arcyłotra, którego nie może zabić nikt żywy. Niesyty wyzwań, zaprasza na ucztę zgładzonego przez siebie ojca jednej z ofiar – i tak ściąga na siebie zagładę.
Przyznaję, skojarzenie z Don Juanem nie było moim pierwszym wyborem, gdy zacząłem rozważać proces upadku Donalda Trumpa, którego kamieniem milowym stały się wybory midterms 2026 roku. Z europejskiej perspektywy, z naszym doświadczeniem pierwszej Solidarności, wczesnej Syrizy czy kolorowych rewolucji, narastanie oporu przeciwko trumpizmowi nie wyglądało jakoś odmiennie – widzieliśmy już takie ruchy, i widzieliśmy, jak nawet po (mniemanym) zwycięstwie rozpadały się lub morfowały na podobieństwo tego, co zwalczyły.
Owszem, od początku pierwszej kadencji Trumpa minęło dziesięć lat, co dało czas na osiągnięcie dojrzałości zarówno taktycznej, jak i kadrowej. Ale też na doszczętną kompromitację Demokratów, którzy w teorii mieli być przeciwwagą dla trumpizmu, a w praktyce, oprócz garstki niezłomnych, okazali się mieszanką słabeuszy, zdrajców i sprzedawczyków.
W drugiej kadencji, wsparty jawną i ukrytą siłą wewnętrznych i zewnętrznych wrogów USA, Trump zdołał praktycznie zniszczyć siłę USA na arenie międzynarodowej, a wewnętrznie – skierować rozbudowany aparat przemocy przeciwko obywatelom. I to na skalę nieznaną w historii nowożytnej poza ZSRR, ChRL i Trzecią Rzeszą.
Wydawałoby się, że nikt z żywych nie będzie w stanie mu się przeciwstawić.
Kiedy więc okazało się, że wyniki wyborów nie tylko przetrąciły grzbiet partii republikańskiej i ideologii trumpizmu, ale też wprowadziły na scenę polityczną całkiem nowe pokolenie Demokratów[2], zacząłem się zastanawiać, dlaczego.
Oczywiście – o czym piszę dalej – nie jest to w najmniejszym stopniu zwycięstwo ostateczne. Ale jest to kamień milowy, od którego prowadzi dalej więcej niż jedna ścieżka. Żadna z nich nie jest tą, którą wymarzyli sobie poplecznicy i mocodawcy trumpizmu, a większość z nich prowadzi koło czekającej nań pustej mogiły.
Nie czarujmy się: gdyby trumpizm dowiózł swoje obietnice, nie doszłoby do jego porażki. Obniżka kosztów życia, zwłaszcza ochrony zdrowia, rezygnacja z zamorskich wojen, miejsca pracy dla białych mężczyzn, szanse edukacyjne dla ich dzieci i poczucie, że znów są rasą panów – to dałoby aktywne poparcie MAGAitów i powtórkę ze słynnego „ale pociągi chodzą punktualnie”.
Cieszmy się, że Trump i jego klika nie zamierzali, nie potrafili i nie mieli szans na spełnienie oczekiwań, które sami wzbudzili. To dlatego ich najliczniejsi wyborcy pozostali w domach i otworzyli drogę do zwycięstwa opozycji.
Długi amerykański sen
Rozumni ludzie od dawna wskazywali na uporczywą rozbieżność amerykańskiego mitu „kraju wolnych, ojczyzny mężnych”[3] i imperialistycznej, klasistowskiej i rasistowskiej rzeczywistości. Wewnątrz amerykańskiego społeczeństwa to napięcie istniało od początku państwowości USA (polecam znakomite felietony historyczne Heather Cox Richardson: „Letters from an American”[4]). Rozbieżność leżała nie tyle w założeniach – treść Deklaracji Niepodległości i konstytucji USA z poprawkami była ze czcią powtarzana jak w katolicyzmie katechizm i zatwierdzone ewangelie – ile w interpretacji. Z jednej strony grupy interesów często kupowały lokalnych i stanowych legislatorów czy sędziów, tworząc prawo (szczególnie precedensy) wzmacniające ich przywileje. Z drugiej, co jest genetyczną skazą demokracji od czasów ateńskich, definicja „ludzi” była wybiórcza. Rdzenni Amerykanie, kobiety, niewolnicy, kolorowi, późni emigranci, biedni, katolicy, bezdomni – powodów i stopni wykluczenia było wiele.
Powiedzenie głosi, że „hipokryzja to hołd, jaki występek składa cnocie”[5]. Przez dekady jedynie hipokryzja powstrzymała USA od demontażu ich mitycznego fundamentu i przekształcenia się w jawne imperium zła. Zaczęło się to zmieniać z końcem zimnej wojny, a nabrało przyspieszenia w XXI wieku – także w Europie. Hasła i gesty dotąd wstydliwe, wręcz karalne, pojawiły się w obiegu publicznym. Uliczni bojówkarze trafiali „na salony” polityczne, otwierali fundacje patriotyczne i zdobywali hojne państwowe dotacje. Kolejne paramilitarne grupy w USA przybierały coraz bardziej bombastyczne nazwy, okazując się po czasie potomkami Klanu i zwykłych gangów.
Hipokryzja odeszła w niebyt, gdy USA ogłosiły ruch antyfaszystowski „organizacją terrorystyczną”[6].
Jednak bez tego znieczulenia utrzymanie dysonansu poznawczego stało się zbyt bolesne dla coraz większej liczby ludzi. Zbyt jawnie realizował się scenariusz wdrażania faszyzmu, zbyt jaskrawe były zbieżności z ostrzeżeniami „lewaków”. Łapanki na ulicach, w fabrykach i na farmach. Znikanie i zabijanie ludzi[7], systemowa grabież zasobów, ostentacyjna arogancja i pogarda wobec „plebsu” bez różnicy płci, koloru skóry czy zasobności, jawne zło panoszące się na wszystkich szczeblach władzy…
Głęboko w ludzkich umysłach, z groźnym pomrukiem przebudził się mit ojczyzny wolnych i równych.
Mit kontratakuje
W pierwszej kadencji Trumpa sprawy jeszcze szły starym tokiem: decyzje administracji zaskarżano, oprotestowano, media nagłaśniały i w ten sposób społeczeństwo dawało odpór. Wszystko w ramach reguł gry, choć już miejscami brutalnej.
6 stycznia 2021[8] pokazał, że – jeszcze wtedy urzędujący – prezydent był gotów złamać reguły i walczyć na noże. Status quo obronili urzędnicy i reprezentanci, ale państwo już nie miało siły na kontratak. Z ulgą odhaczyło próbę puczu jako anomalię.
Przegrani odrobili lekcje. Druga kadencja – oddana przez pogubionych i słabych Demokratów niemalże walkowerem – pokazała skuteczność tej nauki. Porażająca przewaga trumpistów w legislatywie, egzekutywie i znaczna w sądownictwie dała im siłę do demontażu większości instytucji państwa. Midterms miały im dać siłę do zmiany jego ustroju i odgórnego zacementowania układu na pokolenia.
Tymczasem od dołu narastała grzybnia społecznej samoorganizacji. Nie dla oporu. Dla pomocy i troski wzajemnej. Kiedy okazało się, że instytucje władzy są wrogie lub obezwładnione, ludzie przypomnieli sobie to, o czym Alexis de Tocqueville pisał prawie dwieście lat temu[9]: kiedy Francuz apeluje do rządu, a Anglik do swojego lorda, Amerykanie zawiązują stowarzyszenie.
James Talarico, senator elekt Teksasu, tak opisuje mit w działaniu[10]:
Zmobilizowaliśmy 60 tysięcy wolontariuszy w każdym zakątku stanu. Wspólnie dostarczyliśmy wodę butelkowaną do Sand Branch, społeczności na południe od Dallas, która nie ma bieżącej wody. Przekazaliśmy przybory szkolne szkole podstawowej w El Cenizo, małym miasteczku przy granicy. Zebraliśmy ponad 20 tysięcy funtów artykułów spożywczych dla rodzin w Fort Worth, które zmagają się z wysokimi kosztami życia. Zanim świat zmieni się w sposób, który zobaczysz w telewizji lub o którym przeczytasz w gazecie, zmienia się człowiek po człowieku, sąsiad po sąsiedzie.
Z tych właśnie oddolnych działań, grup koordynujących się i komunikujących przez internet, zaczęły powstawać większe. Największym z nich był No Kings, jesienią 2025 mobilizujący podobno 7 milionów obywateli[11]. Ale prawdziwą mityczną siłą było gdzie: demonstracje, czasem po kilka(naście) osób, wyrastały w najmniejszych miejscowościach, często w teorii zdominowanych przez MAGA i Republikanów. Demonstrowali wszyscy, w pełnym zakresie wieku i przekroju populacji.
Harvard Political Review[12], tuż przed ostatnią turą No Kings, spisał ten ruch na straty jako „performatywny” i nieskuteczny z braku konkretnych żądań. Harvard, kuźnia republikańskich i konserwatywnych kadr politycznych, nie mógł wiedzieć, co go rąbnie. Ostatnia przed wyborami runda No Kings[13] miała już konkretne hasło. VOTE EARLY.
Gdyby wybory miały coś zmienić…
…zostałyby zakazane.[14]
Jak się okazało, Trump w szczególności, a Republikanie w ogólności, bardzo chcieli skończyć z wyborami. Midterms, w ich marzeniach, miały im dać siłę do zmiany ustroju i co najmniej dożywotniego zabetonowania prezydentury. Ale ich lęk i niepewność zbyt wcześnie ujawniły się w próbach odcięcia dostępu do głosowania jak największej liczbie potencjalnych przeciwników. Od gerrymanderingu[15], przez zamykanie punktów wyborczych[16], żądania wydania stanowych list wyborczych[17] i groźby wysyłania „obserwatorów” z ICE[18], aż do profilaktycznych zapowiedzi pozwów o anulowanie wyników, jeśli „właściwy” kandydat nie wygra[19].
Prawo do głosowania (a w midterms wybiera się przecież nie tylko parlamentarzystów federalnych) jest tym łącznikiem między mitem wolności i demokracji a państwem. Tak oczywisty strach przed wyborcami i próba odebrania im najważniejszego z praw obywatelskich zadziałały (o ironio) jak najpotężniejsza szczepionka. Podczas gdy baza wyborcza trumpizmu, sfrustrowana i zdezorientowana, straciła motywację, No Kings mówił prosto: głosuj, zagłosuj wcześnie, pomóż innym zagłosować, nie pozwól na oszustwa ani zastraszanie.
Talarico: stara polityka umiera, nowa rodzi się w nas
Oddolna sieć pomocy i troski wyniosła do władzy swoich wybrańców. Część z nich to jej liderzy, część – najlepsi z tych, co byli do dyspozycji. Jako „marka polityczna” Demokraci nie mają się z czego cieszyć. Nie lubią ich nawet ci wyborcy, którzy ich poparli[20]. Bez radykalnej wymiany pokoleniowej ich reputacja pozostanie skażona tchórzostwem, kunktatorstwem i korupcją. Czy się odrodzą? A może nadejdzie kres systemu dwupartyjnego i pojawi się nowa siła? Może dominantą stanie się, według słów Talarico, podział „góra przeciw dołowi”? Gdzie wówczas przebiegnie linia frontu?
Czas nie czeka, aż USA się ogarną. Wszechkryzys postępuje, dynamika polityczna już uwzględnia niestabilność i słabość nominalnie jeszcze-mocarstwa. Trwa, jakby to określił Gramsci, interregnum[21]. Wszystko się może zdarzyć…
Don Juan zmarł, wołając o spowiednika, krypta się zapadła. Bunkier pod salą balową Białego Domu[22] jeszcze pusty. Ciąg dalszy nastąpi.
Przypisy
[1] Tirso de Molina (autorstwo sporne; część badaczy wskazuje Andrésa de Claramonte), El burlador de Sevilla y convidado de piedra, pierwszy znany druk 1630. Zarys fabuły i postać Don Gonzala de Ulloa, komandora Calatrawy: https://encyclopedia.com/arts/culture-magazines/trickster-seville-and-stone-guest ; hasło ogólne: https://en.wikipedia.org/wiki/TheTricksterofSevilleandtheStoneGuest ; tekst hiszpański: https://www.lingue.unich.it/sites/st07/files/17-elburladordesevilla_tirso.pdf
[2] Liczby mandatów i wiek nowo wybranych: aneks na końcu tekstu.
[3] Wers amerykańskiego hymnu, „The Star-Spangled Banner”: „the land of the free and the home of the brave”. https://en.wikipedia.org/wiki/TheStar-SpangledBanner
[4] Heather Cox Richardson, Letters from an American: https://heathercoxrichardson.substack.com/
[5] François de La Rochefoucauld, Maksymy (Réflexions ou sentences et maximes morales), nr 218: „L’hypocrisie est un hommage que le vice rend à la vertu”. https://wist.info/la-rochefoucauld-francois/58584/
[6] Dekret prezydenta USA z września 2025 uznający „antifę” za krajową organizację terrorystyczną: https://www.whitehouse.gov/presidential-actions/2025/09/designating-antifa-as-a-domestic-terrorist-organization/ . Departament Stanu, listopad 2025: uznanie Antifa Ost i trzech innych europejskich grup za terrorystyczne: https://www.state.gov/releases/office-of-the-spokesman/2025/11/terrorist-designations-of-antifa-ost-and-three-other-violent-antifa-groups/ . Które państwa uznały antifę za organizację terrorystyczną (zestawienie): https://factually.co/fact-checks/politics/countries-antifa-terrorist-organization-cd998d
[7] Obławy w miejscach pracy: w lipcu 2025 podczas nalotu na plantacje Glass House Farms w Camarillo (Kalifornia) zatrzymano ponad 300 osób, a pracownik rolny Jaime Alanís zmarł po upadku z dachu szklarni w czasie ucieczki: https://www.cbsnews.com/news/more-than-300-arrested-immigration-raids-southern-california-farms-feds/ ; https://en.wikipedia.org/wiki/2025CamarilloICEraid . We wrześniu 2025 ICE zatrzymało setki pracowników budowy fabryki Hyundaia w Georgii, w jednym z największych nalotów imigracyjnych w historii USA: https://prospect.org/2025/09/08/2025-09-08-ice-raid-georgia-plant-human-trafficking-concerns-raised-hyundai/ ; https://www.business-humanrights.org/en/latest-news/hyundai-factory-was-a-deadly-job-site-before-it-was-raided-by-ice/ . Zabójstwa: agenci federalni zastrzelili m.in. Silverio Villegasa Gonzáleza (Franklin Park, Illinois, 12 września 2025), Renée Good (Minneapolis, 7 stycznia 2026) i Alexa Prettiego (Minneapolis, 24 stycznia 2026); dwoje ostatnich było obywatelami USA. Według NBC News agenci imigracyjni postrzelili 14 osób między wrześniem 2025 a lutym 2026: https://www.nbcnews.com/news/us-news/ice-shootings-list-border-patrol-trump-immigration-operations-rcna254202 ; https://www.houstonchronicle.com/news/houston-texas/immigration/article/ice-fatal-shootings-since-2025-22337246.php ; https://www.aljazeera.com/news/2026/7/14/ice-kills-26-year-old-in-maine-what-happened-and-who-else-has-ice-killed . Zgony w areszcie: według analizy Reutersa 33 zgony w 2025 roku (najwięcej od dwóch dekad) i co najmniej 13 w 2026 do wiosny: https://san.com/cc/missing-ice-records-leave-the-public-in-the-dark-on-detention-center-conditions/ ; https://en.wikipedia.org/wiki/ListofdeathsinICEdetention . „Znikanie”: we wrześniu 2026 ICE usunęło z publicznej wyszukiwarki zatrzymanych tysiące osób z prawomocnym nakazem deportacji, przez co rodziny i prawnicy nie mogą ich odnaleźć: https://www.motherjones.com/politics/2026/09/ice-disappeared-detainees-ap-database-locator-lawyers-dhs/ ; https://www.scrippsnews.com/politics/immigration/a-california-nurse-vanished-into-ice-custody-shes-among-thousands-missing-from-a-public-ice-database
[8] Atak na Kapitol, 6 stycznia 2021; Trump był prezydentem do 20 stycznia 2021. https://en.wikipedia.org/wiki/January6UnitedStatesCapitol_attack
[9] Alexis de Tocqueville, O demokracji w Ameryce, t. II (1840), cz. 2, rozdz. 5 („On the Use That the Americans Make of Association in Civil Life”; t. I ukazał się w 1835). Zdanie o rządzie we Francji, „great lord” w Anglii i stowarzyszeniu w Stanach w przekładzie Mansfielda i Winthrop: https://www.press.uchicago.edu/Misc/Chicago/805328.html ; starszy przekład (Reeve/Bowen) ma „a man of rank”: https://billofrightsinstitute.org/primary-sources/democracy-in-america-excerpts/
[10] Przemówienie Jamesa Talarico w noc wyborczą, 3 listopada 2026, w Austin: https://www.ksat.com/news/local/2026/11/04/full-speech-talarico-vows-a-politics-of-love-in-speech-after-historic-senate-win/ ; transkrypcje (m.in. zdanie o zmianie świata „person to person, neighbor to neighbor”, „old politics is dying and a new politics is being born”, „top versus bottom”): https://www.rev.com/transcripts/james-talarico-victory-speech ; https://robmelton.substack.com/p/talerico-victory-speech-demonstrates . Wyniki w Teksasie: aneks.
[11] Szacunki organizatorów kolejnych dni No Kings: ponad 5 mln (14 czerwca 2025), blisko 7 mln (18 października 2025; niezależny szacunek G. Elliotta Morrisa i Xylom: 5–6,5 mln), 8–9 mln na ponad 3300 wydarzeniach (28 marca 2026); oficjalnego liczenia nie było: https://en.wikipedia.org/wiki/NoKingsprotests ; https://www.cbsnews.com/news/no-kings-rallies-protest-trump-millions/ . Strona organizatorów nie podaje liczb: https://www.nokings.org/ . Zasięg poza wielkimi miastami, w tym w hrabstwach głosujących na Trumpa (Crowd Counting Consortium): https://ash.harvard.edu/resources/the-resistance-reaches-into-trump-country/
[12] Allison McGourty, „Performative Protests: No Kings Didn’t Work, But Why?”, Harvard Political Review (pismo studenckie), 20 czerwca 2026: https://theharvardpoliticalreview.com/performative-protests-no-kings-didnt-work-but-why/
[13] „No Kings”, 17 października 2026: hasło „Too big to rig”, motyw przewodni – głosowanie przedterminowe, według States Newsroom ponad 2500 wydarzeń: https://en.wikipedia.org/wiki/October2026NoKingsprotests ; https://www.newsfromthestates.com/article/next-act-no-kings-movement-early-voting-midterms
[14] Anonimowe hasło („If voting changed anything, they’d make it illegal”, w wielu wariantach). Bywa przypisywane Emmie Goldman, Markowi Twainowi, Philipowi Berriganowi czy Bobowi Avakianowi, ale żadnego z tych przypisań nie udało się potwierdzić w ich tekstach. Najwcześniejsze znane zapisy pochodzą z 1976 roku (pismo North Country Anvil, maj–czerwiec; list czytelnika Roberta S. Bordena w „The Sun”, Lowell, 24 września), bez wskazania autora; w latach 1979–1984 notowano je jako graffiti w Londynie i w Australii oraz jako hasło anarchistów malowane na murach w okresie wyborów. Z Goldman zestawił je w druku dopiero zbiór Jona Winokura z 2007 roku. https://barrypopik.com/blog/ifvotingchangedanythingtheydmakeitillegal ; https://en.wikiquote.org/wiki/EmmaGoldman (sekcja „Disputed”) ; https://marktwainstudies.com/the-apocryphal-twain/if-voting-made-any-difference-they-wouldnt-let-us-do-it/ ; https://www.snopes.com/mark-twain-voting-quote/ . O faktycznym stanowisku Goldman wobec głosowania (esej „Woman Suffrage”): https://jwa.org/blog/suffrage/voting-isnt-enough-look-back-emma-goldmans-radical-anti-suffrage
[15] Przed midterms 2026 co najmniej dziewięć stanów przerysowało mapy okręgów do Izby Reprezentantów w środku dekady (Alabama, Kalifornia, Floryda, Missouri, Karolina Północna, Ohio, Tennessee, Teksas, Utah), po tym jak Trump nakłonił republikanów w Teksasie do przerysowania map; Kalifornia zrobiła to w odpowiedzi: https://www.ncsl.org/state-legislatures-news/details/where-things-stand-now-as-redistricting-scrambles-the-midterm-elections ; https://www.news4jax.com/news/politics/2026/02/03/states-scramble-to-gerrymander-us-house-districts-after-trump-sought-edge-in-midterm-elections/ . Według Rolling Stone republikańskie mapy miały przechylić 15 mandatów, z których do 11 listopada przyniosły 2: https://www.rollingstone.com/politics/politics-news/gerrymander-dummymander-republicans-midterms-1235653320/
[16] Hrabstwo Tarrant w Teksasie (rada hrabstwa, większość republikańska) 1 września 2026 zmniejszyło liczbę lokali wyborczych w dniu wyborów z 316 (midterms 2022) do 224; zwolennicy uzasadniali to oszczędnościami: https://www.democracydocket.com/news-alerts/a-deliberate-barrier-texas-battleground-county-cuts-30-of-midterm-voting-locations/ ; https://abc7news.com/story/amid-public-outcry-tarrant-county-texas-cuts-polling-locations-ahead-2026-midterm-elections/19777069/ . Według AP także inne hrabstwa Teksasu rozważały lub przeprowadziły redukcję lokali przed listopadem (część je dodała): https://www.kiro7.com/news/politics/plan-cut-number/VC7C2WT74E4JFPOLG3FVAEOVBY/
[17] Departament Sprawiedliwości domagał się pełnych, nieocenzurowanych list wyborców od co najmniej 44 stanów i Dystryktu Kolumbii, a według Brennan Center pozwał 30 stanów i DC; według Ricka Hasena (Slate, 4 listopada 2026) przegrał wszystkie 27 prób uzyskania tych list: https://www.washingtonexaminer.com/in_focus/4466017/trump-push-state-voter-rolls-matters-midterms/ ; https://lailluminator.com/2026/03/13/repub/voter-data-4/ ; https://www.facingsouth.org/2026/05/trump-administration-escalates-pressure-southern-states-voter-data-ahead-midterms ; https://slate.com/news-and-politics/2026/11/democracy-saved-2026-midterms-fraud-rigged-falsehoods.html
[18] Steve Bannon, były doradca Trumpa, 3 lutego 2026 w podcaście War Room: „You’re damn right we’re gonna have ICE surround the polls come November”: https://eu.usatoday.com/story/news/politics/2026/02/04/ice-patrol-polls-2026-donald-trump-steve-bannon/88510175007/ ; https://www.mediamatters.org/steve-bannon/steve-bannon-youre-damn-right-were-gonna-have-ice-surround-polls-come-november . W marcu nazwał obecność ICE na lotniskach „próbą generalną” przed wyborami: https://www.washingtonexaminer.com/policy/immigration/4506297/trump-officials-stoke-concerns-ice-polling-centers-dhs-denials/ . DHS i Biały Dom zaprzeczały planom patrolowania lokali, ale nie wykluczały obecności agentów w ich pobliżu; Trump: „Haven’t thought of it”: https://www.wlrn.org/immigration/2026-10-02/trump-administration-says-it-has-no-plans-for-ice-officers-at-polls-activists-are-preparing-anyway . Prawo federalne zakazuje kierowania uzbrojonych agentów do lokali wyborczych: https://www.brennancenter.org/es/node/12181 . 28 października 2026 Departament Sprawiedliwości oświadczył w sądzie, że pracownicy FBI i ICE nie będą obserwatorami wyborczymi: https://www.newsweek.com/doj-says-it-wont-deploy-fbi-ice-agents-as-poll-monitors-12633663 . Zanotowane przypadki agentów przy punktach głosowania: zatrzymanie na parkingu obok punktu zbiórki kart w Santa Maria (Kalifornia) i aresztowania w holu budynku z punktem wcześniejszego głosowania w hrabstwie Hennepin (Minnesota): https://www.democracydocket.com/news-alerts/ice-is-already-showing-up-near-voting-sites-bolstering-lawsuit-against-armed-agents-at-polls/ ; pojazdy i agenci Straży Granicznej przy punktach wcześniejszego głosowania na Florydzie (CBP: bez związku z wyborami): Newsweek, jw. Przeciw dopuszczeniu uzbrojonych agentów do lokali pozwy złożyli m.in. LULAC, Common Cause, UnidosUS, miasto Denver i hrabstwo Hennepin oraz hrabstwo Arlington (Wirginia).
[19] Trump zapowiadał uznanie wyników „jeśli będą uczciwe”; Departament Sprawiedliwości pozwał stan Alaska, zapowiadając próbę zablokowania certyfikacji wyborów do Senatu, jeśli nie wygra republikański senator Dan Sullivan: https://www.aljazeera.com/news/2026/10/27/if-theyre-honest-trump-casts-latest-suspicion-on-us-midterm-elections ; https://www.bostonglobe.com/2026/10/29/nation/trump-stolen-election-rhetoric/ . 9 listopada Trump pytał na swojej platformie, czy ktoś wierzy, że wybory były uczciwe: https://www.nbcnews.com/politics/donald-trump/trump-midterm-elections-voting-machines-doubt-rcna607893
[20] Notowania Partii Demokratycznej wśród jej własnych zwolenników spadły po 2024 roku (AP-NORC: z 85% we wrześniu 2024 do 67% w październiku 2025, ok. 70% w lutym 2026): https://www.wsls.com/news/politics/2026/02/18/many-democrats-are-still-down-on-the-democrats-a-new-ap-norc-poll-finds/ . W exit pollu NBC 53% głosujących oceniało Partię Demokratyczną negatywnie, w exit pollu CBS mniej więcej co piąty głosujący na Demokratów do Izby miał o niej złe zdanie: https://www.nbcnews.com/politics/2026-election/exit-poll-trump-midterms-voters-economy-disapproval-rcna607045 ; https://www.cbsnews.com/news/cbs-news-exit-polls-2026-midterms-democrats/
[21] Antonio Gramsci, Zeszyty więzienne, zeszyt 3, § 34: kryzys polega na tym, że stare umiera, a nowe nie może się narodzić, i w tym interregnum pojawiają się „chorobliwe objawy”. Zbiór cytatów: https://en.wikiquote.org/wiki/Antonio_Gramsci (link niesprawdzony)
[22] Pod rozebranym Skrzydłem Wschodnim Białego Domu, gdzie powstaje sala balowa, buduje się podziemny kompleks wojskowy (bunkier); Trump mówił, że „wojsko buduje ogromny kompleks pod salą balową”: https://www.npr.org/2026/04/03/nx-s1-5772665/trump-ballroom-underground-military-bunker ; https://www.axios.com/local/washington-dc/2026/03/30/trump-ballroom-east-wing-military-complex
Aneks: wyniki wyborów 3 listopada 2026
Wyniki nie są jeszcze ostateczne: stany certyfikują je w kolejnych tygodniach, a część wyścigów nie została rozstrzygnięta. Poniżej stan na podany dzień; liczby mogły się od tego czasu zmienić.
| Szczebel | Demokraci | Republikanie | Uwagi | Źródło, stan na |
| Senat USA (100 miejsc) | 56 łącznie (22 wygrane w tych wyborach, 34 senatorów spoza tej tury; w tym 2 niezależnych głosujących z Demokratami) | 44 łącznie (13 wygranych w tych wyborach, 31 spoza tej tury) | Wszystkie 100 miejsc jest w zestawieniu AP przypisane jednej z tych dwóch grup. | Associated Press, 18 listopada 2026, 3:18 czasu pacyficznego |
| Izba Reprezentantów (435 miejsc) | 257 wygranych | 171 wygranych | 7 mandatów w wynikach AP nie jest liczonych jako wygrane przez żadną z partii; wyniki AP nie mówią, dlaczego ani na czyją korzyść się rozstrzygną. | Associated Press, 18 listopada 2026, 3:19 czasu pacyficznego |
| Gubernatorzy (50 stanów) | 30 | 20 | Demokraci przejęli Alaskę, Georgię, Iowę, Nevadę, Ohio i Teksas; wszystkie wybory gubernatorskie rozstrzygnięte. | Yahoo News, 18 listopada 2026; Wikipedia |
| Legislatury stanowe | 12 izb przejętych od Republikanów; ponad 500 mandatów przejętych | – | Obie izby przejęte w Arizonie, New Hampshire i Wisconsin; po jednej m.in. w Michigan, Minnesocie, Pensylwanii, Georgii, Karolinie Północnej, Teksasie. W poniedziałek 16 listopada nierozstrzygnięte były senat Karoliny Północnej i obie izby Alaski. Łącznej liczby mandatów obu partii nie znalazłem. | Yahoo News, 18 listopada 2026; CFR, 10 listopada 2026 |
Przy Demokratach w zestawieniu Senatu widnieje oznaczenie „Control reached”, a w zestawieniu Izby „Majority reached”; żadne z nich nie jest ogłoszeniem AP.
Teksas według AP (stan na 16 listopada 2026, 7:00 czasu pacyficznego, 99% głosów oszacowanych jako policzone): AP ogłosiła zwycięstwo Jamesa Talarico w wyborach do Senatu (55,1%, Ken Paxton 43,0%) i Giny Hinojosy w wyborach gubernatorskich (52,8%, Greg Abbott 45,7%).
Wiek nowo wybranych do Kongresu (Quorum, stan na 12 listopada 2026; wtedy jeszcze jeden wyścig do Senatu i co najmniej 11 do Izby nie były rozstrzygnięte):
| Senat | Izba | Razem | |
| Nowi członkowie | 16 | 104 | 120 |
| Średnia wieku przy zaprzysiężeniu | 53 | 48 | 49 (mediana 48) |
Nowi Demokraci: 84 osoby, średnio 48 lat; nowi Republikanie: 36 osób, średnio 51 lat. Nowi członkowie poprzedniej kadencji mieli średnio 56 lat. Pokolenie X i milenialsi to 87% nowych; najmłodszy nowy senator to Talarico (37 lat), najmłodszy nowy członek Izby – Michael Alfonso (R, Wisconsin), 26 lat. https://www.quorum.us/data-driven-insights/meet-the-new-members-of-the-120th-congress/
Źródła do aneksu: https://www.yahoo.com/news/politics/article/lots-of-2026-midterm-races-still-havent-been-called-heres-where-things-stand-205425643.html ; https://en.wikipedia.org/wiki/2026UnitedStatesgubernatorialelections ; https://www.cfr.org/articles/2026-election-by-the-numbers ; wyniki AP są aktualizowane na bieżąco, bez stałego linku.

W odpowiedzi na “Don Juan Trump”
W następnym odcinku…
Jo se to nieroz myślem i myślem se: moze to i być. Mozom być zaśpioni rycérze w Giewoncie, bo sytko w Boskiej mocy.
Ale se i to myślem kie niekie, ze wto wié, jako to? Cy som nie jest w naskik hłopskik piersiak zaśpioni śpiący rycérze i cy to pote ta skała, kany śpiom, to nie my?…